Broad Street, vandaag. Wat een mensen, wat een gedoe, en dat allemaal voor een scène waar een politieman schielijk een scheef geparkeerde auto uit rent. Ofzo. We zullen het wel weer zien, in de winter.
Het is nog veel te vroeg voor een definitief oordeel. Het gluiperige is dat de eerste indruk van dit land je een beetje op het verkeerde been zet - en dat de tweede datzelfde doet, zij het op een andere manier. In Rome was het altijd zo lekker duidelijk: alles ziet er anders uit, het ruikt er anders, de mensen gedragen zich anders, en bij iedere glimp die je vervolgens opvangt van dat trotse mediterrane volk worden die fundamentele verschillen geïllustreerd en uitgebouwd. Pas na heel veel tijd zie je ergens in de verte een paar mogelijke overeenkomsten. Hier is het beeld een stuk minder scherp. Natuurlijk, toen ik voor het eerst hier rondliep, zag ik de verschillen in het uiterlijk van bussen, treinen, huizen, telefooncellen, brievenbussen en wat dies meer zij en ze rijden hier nog immer aan de verkeerde kant van de weg, maar toen ik na een dag of twee van die eerste impressies bekomen was, volgde een tijd waarin ik vooral overeenkomsten zag. Heel veel overeenkomsten. Dezelfde auto's (alleen dan met het stuur aan de andere kant). Dezelfde artikelen in de supermarkt. Dezelfde duiven en merels. Dezelfde katten en honden. Dezelfde koeien. Een vergelijkbare mate van digitalisering. Dezelfde zichtbare kenmerken van sociale verschillen. Als Nederlander kan ik deze wereld veel beter 'lezen' dan de Italiaanse. In Italië zie je en hoor je na een tijdje of iemand uit het noorden of uit het zuiden komt; hier zie je en hoor je vrijwel onmiddellijk de verschillen in opleidingsniveaus en welvaart - iets dat ik in Rome veel minder makkelijk kon doorgronden.
Toch is ook die tweede indruk bedrieglijk. Dit is echt een andere wereld. Het is denk ik een wereld die heel mooi kan zijn en eerlijk kan lijken voor mensen als ik, met een mooie baan en een redelijk salaris, maar die ondertussen spijkerhard, uitzichtloos en oneerlijk is voor mensen die dat niet hebben, en dat gaat de komende jaren niet beter worden: deze regering kiest ervoor de BTW te verhogen in plaats van de inkomstenbelasting. Voor mij fijn, voor Jack 'Bierbuik' Average minder fijn. Ik weet niet of Engelsen zich zouden kunnen herkennen in dit beeld, maar ik krijg stellig de indruk dat we het in Nederland niet een klein beetje beter voor elkaar hebben. We hebben het in Nederland op veel terreinen veel beter voor elkaar. Beter onderwijs. Beter openbaar vervoer. Beter asfalt. Schonere lucht. Minder aperte armoede. Betere sportvoorzieningen die voor meer mensen toegankelijk zijn. Eerlijk delen is hier niet uitgevonden en is - tot mijn verbijstering - zelfs geen argument in het politieke debat. Het mag dan wel zo fijn zijn dat er hier geen verhit moslimdebat is zoals dat in Nederland gevoerd wordt, het geeft te denken dat dat gedeeltelijk komt doordat het politieke systeem veel minder ruimte biedt aan andersdenkenden - en dus veel meer dan in Nederland ooit het geval is geweest over de hoofden van de mensen heen praat. Paternalistisch en bij vlagen tot in het absurdistische wereldvreemd. Je krijgt al met al stellig de indruk dat de Nederlandse overheid betere dingen doet dan de Britse, en die dingen ook nog eens beter doet - en met een stuk minder corruptie en financieel gesodemieter.
Toch blijft het vooral een indruk, en er zit ook een keerzijde aan de medaille. Dit land had na vijf dagen een nieuwe regering en die gaat voortvarend van start - of je het nou eens bent met wat eruit komt of niet, het politieke systeem functioneert hier met veel minder haperingen dan in Nederland. Er is geen fundamentalistisch christelijke onderstroom die zijn stempel drukt op delen van het land. Iedereen voetbalt gewoon op zaterdag, punt uit, geen gezeik, en een winkelier mag zelf bepalen of hij zijn winkel op zondag open doet of niet. Er is veel minder gedoe over integratie van minderheden - zeg maar geen, al zijn er mensen die problemen hebben met de plotse komst van Polen, Roemenen en Bulgaren. Racisme is gelukkig nog gewoon taboe. Ik geloof niet dat bevolkingsgroepen nou zo ontzettend geïntegreerd zijn hier, ze leven naast elkaar en langs elkaar heen, maar dat gaat eigenlijk verder prima.
Ik schort mijn oordeel dus nog even op. Er zijn minnen en plussen aan dit land, en het optelsommetje is ook eigenlijk niet zo interessant. Wat wel interessant is, is dat ik door wat ik hier zie Nederland langzamerhand beter ga begrijpen - beter dan kan wanneer je er zelf woont, en veel beter dan kan wanneer je in Italië woont.
Brilliant. I was sitting in the shade on the Thames bank taking a short break from work during the football match (perhaps you remember that I like watching soccer, but not when I've got any strings attached), and when I was sitting there, a mother Duck appeared with her two children swimming in the river, and as I wasn't moving, they just didn't bother. She instructed her offspring to get out of the water, wash themselves thoroughly (and she repeated THOROUGHLY) and then they sat next to each other and dozed away for a while, and mummy stood guard, a job which she took very, very seriously. It took Bobby the blacknosed yapper to get them into action again. And that went very quickly. After that, they left. And Holland won the match.
Oxford United went up. Time for some celebration, they thought, and so they did. Broad Street, this evening. It had something of an invasion. The street was completely occupied by people dressed in yellow and blue, with large flags and beer cans. The city sounded like a stadium. Colleges were shaking. Professors and fellows quietly sought shelter outside the city center. Even the Bodleian wasn't its usual quiet self. The bells of the St. Mary Magdalen were sounding - one might say to celebrate with the people; one might also say to sanitize the noise away. It was an interesting sight. Typical for this slightly schizophrenic community.
Today is the big day. All week, there have been stands where we could buy Oxford United FC flags and scarfs at Headington Shops. There was a big match coming up and we would know it. So now we know. It took some time to find out what exactly the match was, and what it was about, but it surely is indeed the Match of the Year. It is at Wembley, and it kicks off about now. There seems to have been another match there this weekend, but forget about that. This is the one that really matters. The conference national play off final between Oxford United (a.k.a. the Us or The Yellows, or the Boys from Up the Hill) and York City (a.k.a Who Cares). What is at stake? Well, a position in the England Football league. That is, in League Two. For those who don't know: League Two is the leage below League One, which is the League below the Championship, which indeed is the league below the Premiership. Indeed, this match is for a place in the Fourth division of English football. Seriously, extra trains have been running between Oxford and Wembley. In the Oxford Mail, we read fans at Wembly stating that "It was great coming down the M40 and seeing all the blue and yellow scarves".
Oxford United is slightly favourite. The club, actually, is from Headington, and for years, its stadium was along Cuckoo Lane. Until 1956, it actually was called Headington United. Indeed, Oxford United has had some glorious moments in the past, playing first division in the 1980s, and even winning the League Cup in 1986 - though they couldn't participate in the UEFA cup because of the ban on English teams following the Heizel disaster. After that, things have going downwards for the Us, and relegation after relegation even brought them in the Conference National, where they have been playing since 2006. If they go up, they will miss the yearly matches against Cambridge United (which both finished in draw this year).
We enjoyed a long walk through the gardens of Blenheim Palace today. It was cloudy, but we were a bit lucky when we explored the park. It is perhaps the most impressive landscape architecture I have seen so far here in England, especially in these days, with all the colours out. The palace was, eh... amusing perhaps is the best word. It explains a lot of contemporary Britain as much as it illustrates its imperial past. Here lives the duke of Malborough, and Winston Churchill was born here. It is slightly otherworldly. A world on its own, where there are no real people, only masters and servants, where the king is always closer than the cobbler. The present duke proudly shows all the invitations received in recent years - for the funeral of Queen mom, at the White House - and the walls of the castle show the history of the house - all preceding Dukes - 1 to 10 - as well as the famous battles of Malborough 1 and Sir Winston himself. This is a world, perhaps even beyond Eton and Oxford, though the Duke proudly shows a recent photo with him and David "I need the vote of the common people" Cameron.
"We can't get your bike, but we can get your wheels". You see it everywhere around here. Apparently bike parts sell at a reasonable price, and people don't care enough for their vehicle to get it a new wheel. Poor bike.
Op een of andere manier is het de laatste weken steeds in het weekend geweldig weer. Door de week eigenlijk ook, maar dat telt niet, want dan zit ik binnen (ventilator aan). Onze tuin wordt langzaam van onkruid gestript, en wat overblijft zijn heel veel bloemen in heel veel verschillende kleuren. Tulpen vooral. Rood in twee soorten, wit met roze, en twee bosjes met paars (paars 1 en paars 2).
On coming back in England after the big party the first thing I did was moving my stuff to my new office. Actually, it is around the corner from my old one, but this one is much better: here, we have a room for two in a small department surrounded by people doing similar kinds of research. We have a large window on Little Clarendon Street, the only inconvenience being that it is on the south so that there is a lot of daylight coming in and when I say a lot I mean: more than is good for you when you don't want to get suffocated, and more than makes it possible to actually see your screen.
Typically, the first thing I do in the morning is opening the window to get some fresh air in: there appears to be some kind of gnome (let's, for sentimental reasons, call it Werner) who consequently closes it every day after I have left - even if that is at 10 O'clock at night. Then, I turn on the computer and walk of to make some coffee, and this is really marvellous: we have a tap with instant boiling water, so I go for coffee, and when I am back in my office, my computer isn't even ready to login yet.
Then, I get to work (of course, I never start my day with checking whether there are any notifications on facebook, and I will never check the internet what's happening elsewhere, nor will I check my personal email - I just get to work straight ahead). As you see, on the picture, I am already starting to feel a little bit at home - at least, I am already surrounded by the usual mess of paper that makes me look more disorganized than I am, and there is already some debris from bad stuff that I shouldn't have bought but nevertheless did. Actually, the only thing that is missing is a plant. That is, I never had a plant in my working room, except for one from one of my colleagues in Nijmegen while she was on holiday, but there is an empty pot, and it needs to be filled. So the question is: what am I going to put in it? I bet it is going to be something that can't be easily destroyed.
This was a nice surprise. Like last week, we went cycling, and actually we passed by this manor last week, but then I completely missed it. It is members only, unfortunately.
This forest is about to wake up big time. We took a great walk today, through Headington Quarry (one of the old villages absorbed by Oxford in the last century), and then to Brasenose Woods and Shotover Hill, where I took this picture.
In Headington wordt men van de stad gescheiden door het riviertje de Cherwell. Hoe kan men dus een mooi zonnige eerste paasdag beter besteden dan met een lange wandeling door Headington en Old Marston, uiteindelijk eindigend bij The Victoria's Arms - een niet onaangename uitspanning midden in de weilanden, aan de oever van de Cherwell. Wellicht door meteen naar de betreffende kroeg te fietsen en er op het terras te gaan zitten, maar dan zit je daar maar tussen die grootverbruikende Britten en wat moet je dan, als het wekelijkse kroegbudget reeds gesneuveld is? Een foto maken, snel doorlopen, en hopen op betere tijden...
Vandaag hebben we de laatste verhuisspullen opgeruimd, en het magneetbord opgehangen. Over de trapleuning hangt nog een bordeauxrood gordijn dat wacht op bevestiging aan de rails. Tijd om een balans op te maken van de eerste twee maanden in het Verenigd Koninkrijk.
Eerst het goede nieuws. Het leven in Engeland vergt op zich verrassend weinig aanpassing: de supermarkt biedt hetzelfde assortiment, voor een flink deel vergelijkbaar geprijsd, de media roeptoeteren dezelfde onzinnige nonverhalen over verraad, bedrog en overspel door de ether, de verhouding tussen zon, bewolking en regen is ongeveer vergelijkbaar, en de luchten zien er bij vlagen Hollands uit (zie foto). Goed, men rijdt hier links, maar dat is geen punt. Er zijn veel speeltuintjes in Oxford, overal in de gemeente, net als in Nijmegen, en je kan er een aardig rondje in de buurt rondlopen. Het werk, en de werkomgeving, zijn nog steeds enerverend en uitdagend. Langzaam krijg je in die eerste maanden ook een beetje een plaats in het werklandschap, kom je erachter wat je aan wie hebt, en ontdekt men wat ze aan jou hebben. Een mooi succes was dat de database van het project op mijn ontwerp gebaseerd zal worden. Tegenwind kwam er bij mijn twee lezingen, niet zozeer doordat mijn verhaal niet klopt, maar omdat ik het verkeerd had opgebouwd en stappen had weggelaten.
Aan de andere kant is het allemaal wel heel enerverend en uitputtend. Er is weinig tijd geweest om om te schakelen, het is moeilijk tijd te nemen om te recupereren als er zoveel nieuws op je af komt. Ik merk dat ik tegenwoordig de neiging heb in slaap te vallen tijdens lezingen en dat is niet alleen, zoals ik eerst dacht, vanwege de slechte atmosfeer in de ruimtes waar die lezingen zijn. Gisteren was het op: ik heb van half zes 's avonds tot half twaalf vanmorgen niet veel meer gedaan dan slapen, een beetje murmelen op de bank en een halve hap gegeten. De twee biertjes die ik had gekocht om het weekend te vieren staan nog immer ongeduldig op mij te wachten. Er zijn ook nog wel wat onzekerheden: mijn leven is vol van uitdagingen, maar de grootste uitdaging waar we voor staan is het vinden van een baan voor iemand die pas afgestudeerd is, geen referenties heeft waar je hier wat mee kan, en vist in een door overbevissing vrijwel lege vijver. Dat valt dus nog lang niet mee. Het valt ook tegen wat de universiteit voor ons kan doen: hoewel ik zeker niet de eerste of de enige ben die voor Oxford University komt werken en een partner meeneemt, zijn er geen formele voorzieningen waar je op terug kan vallen. Daar had ik echt wel meer van verwacht.
De balans neigt vooralsnog duidelijk naar het positieve, maar om al te zeggen dat er een volledige landing heeft plaatsgevonden zou te ver gaan. Het zal nog wel even aftasten en zoeken blijven.
En toen was ik dus opeens weer even in de lage landen. En opeens was ik ook weer terug. Van Headington naar Tilburg naar Loon op Zand naar Ugchelen naar Loon op Zand naar Nijmegen naar de universiteit naar de kroeg naar Loon op Zand naar Nijm... bommelding in Den Bosch ... via Tilburg naar Eindhoven naar Venlo naar Nijmegen naar een promotie naar een eettentje naar een promotiefeest naar een hotelkamer naar het station op naar Head... verdorie sneeuwproblemen ... naar Roosendaal, met een boemeltje, naar Antwerpen, daar overstappen, naar Brussel, daar rennen naar de Eurostar naar London en dan weer naar Headington. Het was een bliksembezoek met alle adrenaline en uitputting die erbij hoort, en het was voorbij voor het begonnen was. Heel gezellig, overvol, en uiteindelijk nergens echt tijd voor.
Het was echt een vreemde gewaarwording om aan beide uiteinden van een flinke reis 'thuis' te zijn. Het was ook raar om weer in Nederland te zijn en er niet meer te wonen. Het was gek om een beetje zenuwachtig zijn om iedereen weer te zien, te voelen hoe blij mensen zijn om jou weer even te zien en om en her en der op ongepaste momenten een beetje vol te schieten - zoals bij het binnenrijden van de laatste vaste woon- en verblijfplaats. Even terug merkte ik pas echt hoe weg ik was, al leek het eigenlijk ook weer allemaal zo gewoon. Als ik het niet allang was, zou ik nog denken dat je er sentimenteel van wordt.
Het warmste welkom was natuurlijk van Tsjobbe (foto) en dat op zijn geheel eigen totaal onbeholpen wijze. Ik had mij bij thuiskomst om het hoekje geposteerd, zodat hij eerst mijn vader zag, vervolgens door stormde naar mijn moeder en toen omdraaide om routineus terug te lopen - en toen mij zag. Zijn achterpoten kwamen van de grond, en een lik kreeg ik op mijn neus. Vervolgens verscheen het ene na het andere pootje op mijn bovenbeen, werd bij voortduring een snuit onder mijn arm gewrongen. Bidden deed hij ook natuurlijk - dat gaat op beide achterpoten, met de voorpoten naast elkaar druk op en neer maaiend, alsof hij wil opstaan en zijn voorpoten wil gebruiken om zich overeind te fladderen. Het is een lief, doch licht autistisch beest, hij heeft witte haren, en ik had een zwarte jas aan. De haren hebben Headington gehaald.
Weekends zijn om de omgeving te leren kennen. Het was koud, maar zonnig, dus op de fiets en naar het zuiden van de stad. Even blijven hangen bij Cowley, het winkelcentrum, om te zien wat je er kan halen, en vervolgens door naar Iffley, beneden aan de Isis (i.e. de Thames). Dit kerkje vonden we wel aardig. Het is Engels, maar ook ergens weer niet. Ik had er vandaag, in het fletse zonnetje, dat beleefd, en beslist niet opdringerig weerkaatste tegen het zandsteen, mijn lentemoment van 2010. Lentemoment? Lentemoment. Het lentemoment is dat moment ergens in de winter waarop je je voor het eerst realiseert dat de duisternis en de kou niet oneindig zijn, en dat het niet lang meer zal duren of de wereld wordt minder grauw. Overigens sneeuwt het in Nederland en gaat het hier morgen ook sneeuwen, maar dat doet niet ter zake.
Afgelopen donderdag beleefde ik dan mijn vuurdoop: via-via was ik gevraagd om te spreken op het Economic History Seminar op het deftige Nuffield College, en ik had ja gezegd, een powerpoint in elkaar geflanst en een praatje bedacht. Ik had ook bedacht dat het maar eens afgelopen moest zijn met het fenomeen uitgeschreven tekst: in het Nederlands lukt dat prima, waarom niet ook in het Engels. Dat was maar goed ook, want er was werkelijk geen mogelijkheid geweest om mijn tekst neer te leggen. De seminar room waar ik mijn betoog moest houden was een kamer met alleen lage banken en stoelen in een kringopstelling, alles bekleed met stof en leer, zodat de toehoorders lekker onderuit konden zitten en ik als enige stond. Er werd een lunch geserveerd - dat wil zeggen: bij de ingang kon je een broodje pakken, en koffie. Het publiek was mij goeddeels onbekend, maar ik zou snel te weten komen wat er in de zaal zat.
Het was een wat vreemde ambiance, mensen bleven voortdurend met het nodige lawaai binnenkomen, en hoewel het verstandig was om geen tekst te hebben, blijft het Engels dan soms toch een beetje houterig voelen. Maar op zich ging het allemaal redelijk, en ik was ook niet ver over mijn tijd, en toen kwamen de vragen en bleek de aard van mijn publiek: economisch historici. Nou doen economisch historici ongetwijfeld heel zinnig en doorwrocht onderzoek, maar laten we zeggen dat onze eerste kennismaking er een was met wat ongemakken en misverstanden. Kort gezegd kwam het erop neer dat ze als wilden het debat in gingen, maar geen idee hadden van de Romeinse wereld en de lopende discussies daaromtrent, noch enig besef hadden van de aard van het materiaal waarmee wij werken, alles in cijfers uitgedrukt willen zien, en niet echt bijster goed geluisterd hadden naar wat ik zojuist had verteld. Een paar vragen waren écht goed en wezen me er echt vanuit een ander perspectief op dat er zaken zijn waar ik nog meer aan zou kunnen trekken, maar mijn klomp brak bij het commentaar dat 'we economic historians don't really do evidence' - en dat was geen zelfspot, dat was bloedserieus - en nogmaals bij het aanhoren van de veronderstelling dat er geen reden is om aan te nemen dat als iets in de zeventiende eeuw zo is, het in de tweede eeuw heel anders is geweest. Why would that make any difference? Blijkbaar doen economic historians hier ook niet zo aan 'history'. Een andere opmerking stelde plompverloren dat het niet gek was dat ik dit had gevonden, want dit is nou eenmaal wat je krijgt in dergelijke omstandigheden. Het was een oude statige meneer, en ik was niet voorbereid op de vraag, dus ik had niet de munitie om er duchtig op in te hakken, maar er is een mooie term voor: economisch determinisme. Alles gaat volgens voorspelbare patronen, cultuur speelt geen rol, kapitalisme is aangeboren, en er is weinig dat ons nog kan verbazen. Dat is ontstellend achterhaald. Het is een van die momenten waarop je het gevoel krijgt dat we met betrekking tot de oudheid - in vergelijking met 'moderne' historici - het toch nog niet zo gek doen in het afwerpen van moderne, contemporaine concepten en zienswijzes. Het was ook een van de momenten waarop je je achteraf realiseert dat je in een dialoog van doven terecht bent gekomen.
Na een anderhalve week werken in de Sackler was het dan eindelijk zover: gisteren, het liep al tegen het eind van de middag, ontving ik een mail dat mijn laptop klaar was, en of ik hem kon komen halen, met het docking station erbij. Vanmorgen om tien uur klopte ik dan aan bij de ICT-afdeling van de Classics Faculty, en even later liep ik wat schaapachtig met een Grote Tas en een Zware Doos achter de computerman aan over St. Giles'. Ik zit namelijk niet in de Faculty of Classics, al hoor ik er wel degelijk helemaal bij, maar driehonderd meter verderop in dezelfde straat, in het gebouw van de Humanities Division. Dit is een mooi gebouw, en u begrijpt, wij zitten in de foeilelijke annex in de achtertuin, waarvan ik nu reeds vermoed dat hij 's zomers lekker warm wordt. Ik kijk nu niet meer uit over de bossen richting Duitsland, maar kijk op een rijtje oude huisjes aan de andere kant van de tuinmuur. Het is heel anders, maar ook wel weer knus. Knusser dan de zaal waar mijn bureau staat, een grote hal met acht werkplekken, waar overigens vrijwel nooit iemand schijnt te zijn. Mijn collega noemt het enigszins minachtend een shed, ach, het is best ok, en we kennen allemaal de voordelen van in een lelijk gebouw zitten.
Laat dat maar aan kinderen over. We hoorden het gisteren al ronken boven shotover hill: eerst een helikopter, en toen schoot een ambulance langs ons naar boven - wij liepen net terug. We twijfelden tussen een hoofdwond of een beenbreuk, en de waarheid blijkt in het midden te liggen:
SLEDGE SMASH DRAMA
Thames Valley and Chiltern Air Ambulance was called to Shotover Hill after a woman crashed her sledge into a tree.
The woman, in her early 40s, was airlifted to John Radcliffe Hospital with suspected fractures to her pelvis at about 3.30pm on Saturday. Oxford Mail
Shotover Hill, vlak ten zuiden van ons. Mooie wandeling, schitterende uitzichten richting Abingdon en Didcot. Winterwonderland. En struiken met watten.
Onze achtertuin, gisteren. Ik denk dat ik nog nooit zoveel ijspegels heb gezien als deze dagen hier. Het lijkt er toch op dat de daken hier iets slechter geïsoleerd zijn dan in Nederland.
Ons huisje is inmiddels bijna klaar. Ik moet nog twee dozen met cd's uitpakken en dat is het dan zo'n beetje. In die laatste fase concentreer je natuurlijk de verhuisspullen op één plaats, en aangezien we nog steeds geen sleutel hebben van de achterdeur en dus niet de tuin in kunnen, laat staan de schuur, hebben we daarvoor slechts de beschikking over ons halletje. Het is lichtelijk irritant, vooral omdat onze verhuizer besloten heeft dat we de dozen mogen houden omdat de kosten van het ophalen niet opwegen tegen de baten van het hergebruik. Erg genereus, maar waar brengen we ze nu heen? Als iemand ze gratis af wil komen halen...
Net als ons koude kikkerlandje is ook Albion getroffen door een koudegolf en een flink pak sneeuw. Het ziet er geweldig uit, zeker hier in Oxford, met al die statige gebouwen, en er is voor het weekend nog meer sneeuw voorspeld, dus voorlopig wonen we in een witte wereld en kijken we elke ochtend over de witte velden ten noorden van ons optrekje.
De Engelsen accepteren alle sneeuw met een voor Nederlanders ongekende gelatenheid en positivisme: er zijn geen opgewonden koppen in de kranten, er wordt niet gezeurd over de ongemakken - 'well, we are not used to this, so we didn't invest in it' - en dat terwijl de verlamming van het openbare leven vrijwel totaal was de afgelopen dagen: scholen waren dicht, winkels waren dicht, de bibliotheken gingen later open en eerder weer dicht, en in Oxford reden de bussen wel, maar in en tussen de dorpen was het huilen met de pet op. Fietsen is volstrekt onmogelijk, en ook hier is het strooizout al bijna op - en het eind nog niet in zicht. Je hoort wel vergelijkingen met eerdere winters, en een die al een paar keer is opgedoken is die van ... 1963. U weet wel, die winter van die afgevroren ledematen tussen Dokkum en Ljouwert. Blijkbaar was er toen een vergelijkbare overlap tussen onze koude en de barheid in het Verenigd Eilandenrijk.
Wat Britten dan weer wel als idioten doen is sneeuwpoppen bouwen. Alsof er een woedende godheid tevreden gesteld moet worden is iedereen zijn eigen sneeuwpop aan het maken. Op St. Giles', tegenover het Classics centre trof ik woensdagochtend bovenstaand tafereel aan. Geweldig. Perfecte symmetrie, en de Opperknuppel aan het hoofd. Inmiddels reeds grotendeels gesneuveld natuurlijk, maar het was er wel.
Wellicht heeft u het via de geijkte media al vernomen, maar het ging wat met horten en stoten, het hele proces. Het begon met het verdwijnen van een portemonnee in een koffiebar. Ik moet mijn complimenten maken, want het is een goede dief: wij zijn allebei nog steeds van mening dat er niemand in de buurt van mijn jas is geweest. Maar hij is en blijft weg. Geen verdere schade gelukkig, maar zo'n verhuizing is nou net niet het ideale moment om zonder plastic te zitten.
Vervolgens kregen we zonder problemen de sleutel... van de voordeur. De achterdeur, de tuin en het fietsenhok blijven vooralsnog ontoegankelijk. Wat een gedoe, maar het zal wel goedkomen. De verhuizers deden verder hun gebruikelijke prima werk, maar hoe krijg je die verwarming aan? Alles was hermetisch uitgezet, en er was geen handleiding die ons vertelde dat je op twee plaatsen in het huis drie handelingen moest verrichten om de verwarming en het warme water aan te krijgen. Vooral die knop van dat warme water hebben we pas na twee dagen gevonden...
Het huis is verder in orde, maar het is echt passen en meten om al onze spullen zo te plaatsen dat we er ook nog aangenaam kunnen leven. Inmiddels staat het aardig en ja, ik voel me er langzaam thuis. We hebben nog geen tv, telefoon en internet - de foto's komen later - dat komt zelfs pas rond 20 januari, zucht, lang leve Virgin Media - maar het is toch frappant hoeveel je spullen toevoegen aan een verder vreemde ruimte. Er is nog veel te regelen en te doen, en spierpijn woekert op de meest vreemde plaatsen, maar het begint er leuk uit te zien.
Vandaag zaten we tussen de wal en het schip: we waren gisteravond laat aangekomen in Oxford, en krijgen morgenochtend de sleutel, dus we hadden rustig de tijd om te acclimatiseren en een beetje her en der rond te kijken. Met lijn acht naar Headington, en vervolgens door het park naar ons nieuwe huisje, waar we nog niet naar binnen konden, maar wel voor het raam konden kijken en konden vaststellen dat het inderdaad klein maar fijn is, dat we veel meer keukenkastjes hebben dan in Nijmegen, en dat de letting agency een fles met een briefje als welkom had neergezet. Vervolgens liepen we een rondje door de wijk, langs het kerkje, over de Old High Street. Het is nog steeds een mooie omgeving, maar of en hoe snel dat went moet nog blijken.
Al vrij snel belandden we in de supermarkten bij ons om de hoek. Het zijn er twee, en ze behoren allebei tot het wat duurdere segment, maar van de prijzen zijn we nog niet geschrokken. Wel is het fijn te weten dat er fatsoenlijk brood bestaat, dat het niet onbetaalbaar is, en in ruime mate voorhanden. Kaas is er ook, en de flakes met gedroogde vruchten zijn zelfs stukken goedkoper dan in onze voormalige C1000 aan de Jacobslaan. Er is, niet onbelangrijk voor sommigen, een ruime keuze aan chocolademelken. Belgische bieren, u ziet het, zijn er ook, maar wel alleen in flessen van Engels formaat... De vraag is simpel doch relevant: wordt dat nood of deugd? We zullen het zien. Morgen wonen we er. Hopelijk dan.
Het ging eigenlijk allemaal zoals het zou moeten gaan, ondanks een sneeuwlaag van zo'n 15 centimeter voor mijn huis. Godzijdank besloot het maandagavond laat te gaan dooien, en werden de wegen gaandeweg de dag beter begaanbaar. Zaterdag, zondag en maandag hadden we hard doorgewerkt om alles in te pakken en af te breken. De laatste nacht sliepen we op ons matras op de grond in onze slaapkamer, een laatste toevluchtsoord van bewoonbaarheid in een verder ontmanteld appartement. Stipt op tijd arriveerden de verhuizers, en om een uur of één was het gepiept: vijf uurtjes sjouwen met behulp van een liftje via het balkon, en klaar was Clara. In de middag verwijderden we het laminaat, en poetsten we de keuken, en het witgoed, dat bij familie een plaats zal vinden. Door de verbeterde weersomstandigheden kan er morgen familie komen om te helpen de woning opleverklaar te maken en de apparaten mee te nemen. De logistieke complicaties die zich zondag leek af te tekenen vallen dus uiteindelijk best wel mee. Morgen kom ik voor het laatst in mijn oude huis.
Wat het me doet? Nou, eigenlijk, niet zo gek veel. Ik zag er wel een beetje tegenop, vorige week, maar als je eenmaal bezig bent haal je zoveel genoegdoening uit het proces dat er voor existentiële vragen op metaniveau weinig plaats is. Ach, het is best raar, maar dat is het ook wel zo'n beetje. Van tevoren was het groter dan het nu voelt. Maar zo werkt dat voor sommige lieden. Meer dan met betrekking tot het huisje heb ik soms wat melancholische oprispingen omtrent de fietspaden rond de goffert, waar ik de afgelopen jaren zo vele kilometers verrend heb, bijkomend van de stress en onzekerheden op het werk, wachtend op spontane antwoorden op vragen die zich al ploeterend expliciteerden. We hebben niet goed afscheid kunnen nemen, de tegels en ik, vanwege de sneeuw. Maar wat uiteindelijk toch het meest door mijn hoofd spookt zijn de mensen van hier. Collega's, vrienden, alles daartussenin, uitgezonderd een enkeling die met mij de loterij heeft gewonnen en zich later in de lente ook in Oxford zal melden. Er zullen natuurlijk nieuwe mensen voor in de plaats komen, en met hen zullen we het ook hartstikke leuk hebben. Daar niet van. Maar het is toch een korzelig, knarsetandend onderbuikgevoel. Sommigen ken ik al heel lang, anderen leerde ik nou juist net een beetje kennen, sommigen waren wat meer van de korte lolligheid, anderen van de intellectuele (en quasi-) discussies in heldere en minder heldere omstandigheden, weer anderen juist direct en tot op het bot over de dingen die er echt toe doen.
Niemand verdwijnt natuurlijk echt helemaal van de radar, maar alles wordt wel anders - zoveel is wel duidelijk. Het gekke is, het is niet eens echt een punt van zorg - het zal zijn zoals het zal zijn, en wat kun je nou eigenlijk eraan doen? Het is meer een soort achtergrondruis, iets dat de schouders een klein beetje naar beneden trekt en emotionele bandbreedte vraagt. Het voelt een beetje zoals een o zo vertrouwde woonkamer zonder laminaat: bekend, onwennig, maar vooral leeg.
Behalve een vallende haai staat er niet ver van onze nieuwe stulp ook een best wel poepig kerkje, St. Andrews, van een klein millennium oud... Ik heb gisteren vastgesteld dat mijn renparcours er juist voor langs loopt.
St Andrew, Headington, Oxford belongs to an ancient parish some 2 miles north of the centre of Oxford. It straddles the escarpment of the Oxford Heights, a ridge of hills that stretches from Faringdon to Brill. The Corallian limestone and sandstone resulted in Headington becoming synonymous with quarrying. King Ethelred the Unready (c.968 - 1016) is thought to have been christened here. The first documentary reference to the church here was in a charter of Henry I from 1122, granting the chapel at Headington to the Canons of St Frideswide’s. The tower and south aisle are 14th century, with a chancel from a century later, and the nave is 19th century, as is the north aisle extension and vestry. The church sits at the heart of Old Headington, and its eight bells are ideal for very fluent ringing.
Waarschijnlijk, als ik dit langs een andere weg was tegengekomen, had ik deze foto ook hier getoond, maar nu stond ik vorige week opeens in levenden lijve oog in oog met dit kunstwerk van radiopresentator Bill Heine dat officieel naar de naam 'Untitled 1986' luistert. Nog relevanter: ik bevond mij op dat moment op een slordige 1200 meter van ons nieuwe huis in Headington, Oxford, en was net naar de letting agency geweest om onze definitieve interesse kenbaar te maken. Dit is de beruchte 'Headington Shark', die sinds 9 augustus 1986 vastgeklemd zit tussen de nok en de zoldervloer van het huis van zijn schepper, alsof hij uit de lucht is komen vallen. Natuurlijk was er een hoop gedoe over: de autoriteiten wilden het weghalen, omdat het een gevaar zou zijn en zonder toestemming was geplaatst. De bevolking heeft het tegengehouden. Ik weet niet of ik blij zou zijn met zo'n haai in het dak van de overburen, maar als moderne kunst vind ik het werkelijk buitengewoon geslaagd.
Het oordeel van de commissie is dat ik door mag naar de volgende ronde: de verdediging, hetgeen naar alle waarschijnlijkheid plaats gaat vinden op een maandag in maart, maar dat wordt volgende week definitief vastgelegd. We gaan dus nu echt - en we weten ook al waarheen, en binnen niet al te lange tijd ook wanneer precies. Ik kijk uit over de Nijmeegse bossen, het is donker, tien over half twee, vier december. Ik zie twee oude kloosters, een koepelkerk met twee torentjes, heuvels, loofbomen, naaldbomen. Zuidenwind, de rook uit de schoorsteen buigt strak naar links. Daarachter ligt Duitsland. Vaak heb ik dit plaatje al gezien, in verschillende stadia van grauwheid en fleurigheid, en binnenkort werp ik mijn laatste blik op de wereld van achter dit bureau. Over een maand heb ik een ander bureau, zonder zicht op de buitenwereld, en ver van huis.
Gadverdamme. Weemoed. Hoog tijd voor een pot bier straks. En wat moet ik nog een hoop zooi opruimen.
Als er geen gekke dingen gebeuren, dan verhuizen we binnenkort naar een huisje in het noordoosten van Oxford, vlakbij de ringweg (die we niet horen). Headington is een van die dorpjes die in de loop der jaren is opgeslokt door het almaar uitdijende Oxford, maar toen ik er gisteren links reed kreeg je niet een stads gevoel. Vanaf de straat waaraan het hofje ligt waar het huisje dat we op het oog hebben staat heb je een wijds zicht over het akkerland van de omgeving. Boven hebben we straks als het goed is twee slaapkamers, beide vrij groot, beneden hebben we een grote woonkamer, een hal en een keukentje met alles erop en eraan. In ruimte gaan we erop vooruit en in woonomgeving gaan we er zeker niet op achteruit. Maar ik hou dus nog een slag om de arm, want het staat nog niet zwart op wit. Het gaat wat anders hier dan in Nederland: we hebben nu een principeakkoord met de landlord over de financiële kant van de zaak, en nu is de volgende stap dat de referenties gecheckt worden om na te gaan of we niet eigenlijk langharig werkschuw tuig of andersoortig schorriemorrie zijn. Geen idee hoe kieskeurig ze zijn, en hoe vaak een deal op zoiets nog afketst, ik hoop er maar het beste van. Maar ergens is het een beetje te mooi om waar te zijn. Er moet welhaast nog ergens een adder onder het gras zitten.
De ligging van het huis heeft één nadeel: Headington ligt zo'n 40 meter hoger dan het centrum van Oxford, en dat hoogteverschil is ruimtelijk nogal geconcentreerd over een lengte van zo'n 500 meter. Dat maakt al met al een behoorlijk steile klim - Headington Hill - die je niet even op de macht kan nemen, merkte ik gisteren, nadat ik mijn longen aan gort had gereden. Rustig aan gaat een stuk beter. Het voordeel is dat je 's ochtends vrij snel op je werk bent en dat je 's avonds meteen een work-out hebt. En dat je dus eventueel overmatige alcoholconsumptie - waarvan ik mij natuurlijk in sterke mate afvraag of dat hier überhaupt gaat geschieden - meteen al weer verwerkt hebt.
Goed. Zo'n emigratie is dus geen kattepis. Dat wisten we al, en als we het nog niet hadden geweten, dan hadden we dat ook best nog wel kunnen bedenken ook. Verhuizen binnen Nederland is al een stressvol gebeuren, naar het buitenland is een megaproject, en dan ook nog over de plas maakt het niet beter. Niet weten waar je over een dikke maand zal wonen voelt als met hoge snelheid in de duisternis op een betonnen muur afrijden, niet weten hoe lang het nog duurt en vertwijfeld blijven grijpen naar die stuurknuppel - keer op keer zonder succes. Zo'n boek schrijven, ik mag het misschien niet zeggen, maar dat is relatief bezien eigenlijk best wel makkelijk: je sluit jezelf op achter een computer of in een bibliotheek, doet een kunstje waar je al jaren voor getraind bent, overdenkt het eens wat, loopt een ommetje, schrappen, vijlen, en langzaam groeit het. Het kost tijd, denkkracht, creativiteit, en doorzettingsvermogen, maar dat zijn kwaliteiten waarover ik me niet al te druk hoef te maken. Verhuizen vraagt stressbestendigheid, assertiviteit, onderhandelingsvaardigheden, geduld, improvisatievermogen en organisatievermogen en van die vaardigheden, moet ik toegeven, bezit ik vooral de laatste in zekere mate. Langzaam worden de scenario's duidelijk en beginnen puzzelstukjes op hun plaats te vallen. Er komt een verhuizer en we gaan niet bankroet. Dat is al heel wat. Maar we kunnen nog steeds niets plannen en weten nog steeds niet waar we in januari wonen. Dat is een aardige stressfactor.
Vandaag is de huizenjacht geopend: we volgen al weken trouw het aanbod op internet, en na gisteren een lijstje gemaakt te hebben, ging ik vandaag bellen om volgende week te kunnen kijken. Van de vijf huizen op het lijstje bleken er helaas drie toevallig net vanmorgen verhuurd. Twee kunnen nog wel bekeken worden, maar worden ook door anderen bekeken. Nou zijn wij, dat begrijpt u natuurlijk, absoluut geen gemiddelde mensen met gemiddelde wensen - wij zijn buitengewoon bijzonder - maar het blijkt dat er toch heel veel van onze soort zijn die zoeken in vergelijkbare prijsklasses en een vergelijkbaar eisenpakket hebben. We zijn allemaal heel bijzonder en willen allemaal in bijzondere mate hetzelfde: veel kamers voor weinig geld in een mooie wijk. Het maakt het nog een beetje extra spannend. Er is ook wel aanbod, maar dat circuleert erg snel: wat maandag verschijnt, wordt dinsdag bekeken en is woensdag verhuurd. Maar als alles goed gaat, weten we volgende week meer. Dat zou me wat zijn.
... een goede reden om je spullen niet op te slaan als je voor een paar jaar naar het buitenland gaat. We hebben er even over gedacht, maar we vonden het sowieso al niet leuk om dat te doen. Maar als je dit dan ziet, weet je ook weer waarom - hoewel het natuurlijk altijd ook met je eigen huis kan gebeuren. Maar dat is anders. Ofzo.
Nu het ene project (boek) tijdelijk stilligt is het hoog tijd voor het volgende project. Emigreren. Nou weet ik inmiddels wat het is om te verhuizen, en ik weet ook wat het is om naar het buitenland te gaan, maar de combinatie van beide is toch nog een stapje verder. Eerst maar eens begonnen met het uitzoeken van de feitelijke betekenis van het brutobedrag dat bij mijn aanstelling genoemd is. Aha, de Britse belastingen zijn lager, en verrek, ziektekostenverzekering is ook al inbegrepen. Wat men netto overhoudt valt dus aardig mee, en zou aanleiding kunnen zijn tot enig optimisme, zij het dat de kosten voor het levensonderhoud schrikbarend zijn. Ik betaal nu minder dan 400 euro voor mijn flatje. Toegegeven, dat is aangenaam voordelig, en een iets hoger bedrag zou bruin echt wel kunnen trekken, maar rondneuzend op de diverse sites van verhuurbedrijven komt men al gauw tot de conclusie dat een qua omvang vergelijkbaar appartement toch al snel in ponden het dubbele kost van wat ik nu betaal in euro's. Rijk gaan we dus niet worden, de komende jaren.
En dan moet je dus nog vanuit Nederland een plek zien te vinden. Ik hoop begin december erheen te gaan om dat soort dingen te regelen, maar waar moet je beginnen? Wat moet je al hebben geregeld voordat je een huurcontract kan tekenen? Natuurlijk kan je alles laten regelen en iemand inschakelen die voor jou zoekt en vindt. Het wordt met graagte aangeboden, en men zal ook met graagte afrekenen. Wat is een redelijke vergoeding? Is het voorstel van mijn werkgever redelijk of moet er wat bij? Wat gaat het verhuisbedrijf vragen? Ze roepen al een week dat ik het vandaag hoor, maar het duurt nog. Zelf doen is geen optie, niet alleen vanwege de afstand, maar ook vanwege de boot, het feit dat Engeland niet in Schengen zit, en het feit dat je na 'landing' nog minstens 200km links moet rijden. Dat zou ik zelf al nooit doen al had ik een rijbewijs, en van een ander ga je dat niet vragen. Ik zal blij zijn als er straks een nieuw adres is en een verhuisdatum.
En dan zijn er nog die kleine zaken, die je zo makkelijk over het hoofd ziet, maar die o zo irritant zijn. Zo ben ik ronduit erbij gelapt door een combinatie van het lot en de KPN. Twee weken voordat ik de vacature kreeg heb ik een nieuw abbonnement afgesloten voor twee jaar en zoals immer nam ik een wat hoger abbonnement dan ik in Nederland gebruik, om mijn buitenlandse gesprekken af te dekken. Blijkt dat opeens niet meer vanuit je maandelijkse beltegoed te kunnen - ik heb me de afgelopen maanden scheel betaald terwijl ik ongeveer 2% van mijn beltegoed heb opgebruikt - en ik moet nu dus van dat abonnement af, anders moet ik mijn Nederlandse telefoon consequent uitzetten in Engeland. Fijn dat ze zo rijk worden van mij, maar dit loopt toch een beetje uit de klauwen. Nieuwe telefoon moet ik dus, en een nieuwe bankrekening. Welke bank? Joost mag het weten.
Dat wordt dus een hektisch proces, waarin we stapje voor stapje verder komen, om hopelijk niet compleet failliet te gaan aan alle extra uitgaven die opeens de kop op steken. Ik zal blij zijn als we er zitten en onze draai er hebben gevonden.
Het is een bruuske overgang, van de totale isolatie van het afronden van een proefschrift op kamertjes in Nijmegen en in bibliotheken in Rome, het racen tegen de klok, het zetten van de laatste punten op de i en het inleveren van tien centimeter papier naar - meteen daarna - de totale hektiek van een toch tamelijk grote conferentie in Oxford. Het zijn de eerste dagen in een nieuwe kring, in wat een nieuw leven gaat worden, en ik wordt overspoeld door indrukken van allemaal nieuwe mensen en hun onderzoeken die gaan over nieuwe dingen waarvan ik niets weet. En dat terwijl ik eigenlijk sowieso al uren zou kunnen slapen om bij te komen van de laatste weken. Enerverend is me nogal een understatement. Het is echt een geval van even een paar tandjes bijschakelen. Niet alleen krijg je toch het idee dat je vanuit de relatieve periferie van het Erasmusgebouw ineens in het centrum bent beland, ook zelf ben ik vanuit de relatieve marginaliteit van een off-topic promovendus opeens een on-topic specialist die ook nog eens een duidelijke rol gaat vervullen in het geheel. Mensen komen dus opeens naar je toe en zijn oprecht en inhoudelijk benieuwd naar wat ik heb gedaan ('is it going to be published?'). Omgekeerd hoor ik nu eens de hele dag door papers die meer of minder direct relevant zijn voor wat ik doe, en die ik in hun context en stroming kan plaatsen. Grote namen ook, her en der. Erg inspirerend en motiverend, en erg uitputtend tegelijk. En confronterend. Het is nu echt, en publiekelijk aangekondigd: dit zal de komende jaren mijn en onze habitat zijn. Hoe dat gaat zijn, dat moet natuurlijk nog blijken: vooralsnog is het vooral een uitdaging. This is the next level.
